އިޤުތިޞާދު ކުރިއަރައި އާމްދަނީ އިތުރުވަމުން އަންނައިރު، މިއަހަރުގެ ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން 08 މެއި 2025 ގެ ނިޔަލަށް ސަބްސިޑީގެ ގޮތުގައި ކުރި ހޭދަ ގާތްގަނޑަކަށް 21.2 އިންސައްތަ ދަށަށް ހިނގައްޖެއެވެ.
މާލީ ވުޒާރާއިން އާންމުކުރި 08 މެއި 2025 ގެ ނިޔަލަށް ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ “ވީކްލީ ފިސްކަލް ޑިވެލޮޕްމަންޓްސް” ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުން، 08 މެއި 2025 ގެ ނިޔަލަށް މި އަހަރުގެ ތެރޭގައި ސަބްސިޑީއަށް ހޭދަކޮށްފައިވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 1.0 ބިލިއަން ރުފިޔާއެވެ. މިދިޔަ އަހަރުގެ އެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ސަބްސިޑީއަށް ގާތްގަނޑަކަށް 1.4 ބިލިއަން ރުފިޔާ ހޭދަކޮށްފައިވެއެވެ. މިއީ ގާތްގަނޑަކަށް 21.2 އިންސައްތަ ދަށް އަދަދެކެވެ.
މިއާއެކު، ފަތުރުވެރިކަމާ އެކު ދިވެހިރާއްޖޭގެ މުޅި އިޤުތިޞާދަށްވެސް އަންނަމުންދާ ކުރިއެރުމާއެކީ ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ލިބޭ އާމްދަނީ އިތުރުވެ، 14.2 ބިލިއަން ރުފިޔާއަށް އަރާފައިވާއިރު، ދައުލަތުން ކޮށްފައިވާ ޚަރަދު ދަށްވެ، ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުގެ އޯވަރއޯލް ސަރޕްލަސް މިވަނީ 1.9 ބިލިއަން ރުފިޔާއަށް އިތުރުވެފައެވެ. ނިމިގެންދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތުގެ ނިޔަލަށް ބަޖެޓުގެ އޯވަރއޯލް ބެލެންސްގެ ގޮތުގައި ރެކޯޑްކޮށްފައިވަނީ 2.4 ބިލިއަން ރުފިޔާގެ ޑެފިސިޓެކެވެ.
ވީކްލީ ފިސްކަލް ޑިވެލޮޕްމަންޓްސް ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުން، 2025 ވަނަ އަހަރަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކޮށްފައިވާ ބަޖެޓުގައި، މި އަހަރުގެ ތެރޭގައި ދައުލަތަށް ލިބޭނެކަމަށް އަންދާޒާކޮށްފައިވާ އާމްދަނީއާއި ހިލޭ އެހީގެ 35.8 އިންސައްތަ ވަނީ 08 މެއި 2025 ގެ ނިޔަލަށް ދައުލަތަށް ލިބިފައެވެ. މިއީ މިދިޔަ އަހަރަށް ވުރެ 6.8 އިންސައްތަ އިތުރު އަދަދެކެވެ.
ދައުލަތުގެ އާމްދަނީގެ 78.0 އިންސައްތަ ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ލިބިފައިވާ އާމްދަނީން ޙިއްސާކުރާއިރު، މިއަހަރުގެ މިހާތަނަށް ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ވަނީ 11.1 ބިލިއަން ރުފިޔާ ލިބިފައެވެ. އެގޮތުން ޓެކްސް އާމްދަނީގެ 79.2 އިންސައްތައަކީ މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ނަގާ ޓެކުހާއި، ކޯޕަރޭޓް އިންކަމް ޓެކުހާއި، އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ލިބިފައިވާ އާމްދަނީއެވެ.
އާންމު ފަރުދުންގެ ސިއްޙީ އަދި އިޖުތިމާޢީ ލާބައަށްޓަކައި ނިމިގެންދިޔަ އަހަރު ސަރުކާރުން އެޅި ބައެއް ފިޔަވަޅުތަކާއެކު، އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީގެ ގޮތުގައި މިއަހަރުގެ މި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ދައުލަތަށް ލިބިފައިވާ އާމްދަނީ ދަށްވި ނަމަވެސް، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާޢަތަށާއި، ޖުމުލަކޮށް މުޅި އިޤުތިޞާދަށް އަންނަމުންދާ ކުރިއެރުމާއެކީ އެހެނިހެން ޓެކްސްތަކުން ދައުލަތަށް ލިބޭ އާމްދަނީ މިވަނީ އިތުރުވެފައެވެ. އެގޮތުން، ނިމިގެންދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތާ އަޅައިބަލާއިރު:
• މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ނަގާ ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ލިބިފައިވާ އާމްދަނީ 6.8 އިންސައްތައިން އިތުރުވެފައި
• ކޯޕަރޭޓް އިންކަމް ޓެކުހުގެ އާމްދަނީ ވަނީ 4.6 އިންސައްތައިން އިތުރުވެފައި
މީގެ އިތުރުން، ރިސޯޓުތަކުގެ ކުލީގެ މުއްދަތު އިތުރުކުރުމުގެ ފީގެ ގޮތުގައި މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި ބަލައިގަނެފައިވާ އާމްދަނީއާއެކު، ޓެކްސް-ނޫން އާމްދަނީ ވެސް ވަނީ ނިމިގެންދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ލިބުނު އާމްދަނީއަށްވުރެ 36.6 އިންސައްތަ އިތުރުވެފައެވެ.
08 މެއި 2025 ގެ ނިޔަލަށް ދައުލަތުގެ ޖުމުލަ ޚަރަދުގެ ގޮތުގައި މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި ހިނގާނެކަމަށް އަންދާޒާކޮށްފައިވާ ޢަދަދުގެ 25.0 އިންސައްތަ ވަނީ ހޭދަވެފައެވެ. މިއީ މިދިޔަ އަހަރާ އަޅާބަލާއިރު 21.8 އިންސައްތަ ދަށް އަދަދެކެވެ.
ނިމިގެންދިޔަ ހަފްތާގެ ނިޔަލަށް ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ހިނގާފައިވާ ޖުމުލަ ޚަރަދުގެ 91.7 އިންސައްތަ ރިކަރަންޓް ޚަރަދުގެ ގޮތުގައި ރިކޯޑްކޮށްފައިވާއިރު، ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން މުވައްޒަފުންނަށް ހިނގާ ޚަރަދު މި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި 7.9 އިންސައްތައިން އިތުރުވެފައިވީ ނަމަވެސް، ދައުލަތުގެ ހިންގުމުގެ ޚަރަދު އެފިޝަންޓްކުރުމަށް މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި ކުރެވެމުންދާ މަސައްކަތްތަކާއެކު:
• ޖުމުލަ ރިކަރަންޓް ޚަރަދު ވަނީ، ނިމިގެންދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތާ އަޅައިބަލާއިރު 5.2 އިންސައްތައިން ދަށްކުރެވިފައި
• ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ތެލުގެ އަގަށް އަންނަމުންދާ ބަދަލުތަކާއެކީ، ސަބްސިޑީއަށް ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ކުރާ ޚަރަދު ވަނީ 21.2 އިންސައްތައިން ދަށްވެފައި
މީގެއިތުރުން، ހަމައެހެންމެ، މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި ކެޕިޓަލް ޚަރަދާ ގުޅޭ ސިޔާސަތުތައް އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމަށް ކުރަމުންދާ މަސައްކަތްތަކާއި، ނިމިގެންދިޔަ އަހަރުގެ ފުރަތަމަ ކުއާޓަރުގެ ތެރޭގައި، ބޮޑެތި އުމްރާނީ މަޝްރޫޢުތަކަށް ހިނގާފައިވާ ފޮރިން ޑިސްބަރސްމަންޓްތައް އިތުރުވެފައިވުމުގެ ސަބަބުން، ޖުމުލަ ކެޕިޓަލް ޚަރަދު ވަނީ، ފާއިތުވި އަހަރުގެ މި މުއްދަތާ އަޅައިބަލާއިރު 73.2 އިންސައްތައިން ދަށްކުރެވިފައެވެ.