7 އޭޕްރީލް 2022، އަކީ މިއަހަރުގެ ދުނިޔޭގެ ސިއްޙަތު ދުވަހުގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރަމުން އަންނަ ދުވަހެވެ. ދުނިޔޭގެ ޞިއްޙަތު ދުވަހަކީ 1948 ވަނަ އަހަރު ދުނިޔޭގެ ޞިއްޙަތު ޖަމްޢިއްޔާ އުފެދުނުތާ އެއް އަހަރު ފުރޭ ދުވަހެވެ. ޑަބްލިއު.އެޗް. އޯގެ އަމާޒަކީ، އިންސާނުންގެ ސިއްޙަތާއި، ދުނިޔެގެ ދުޅަހެޔޮކަން ޤާއިމްކުރުމަށް އަޅަންޖެހޭ އެންމެހާ ފިޔަވަޅު އަޅައި، ދުޅަހެޔޮ މުޖުތަޢު އަކަށް މަގުފަހިކުރުމެވެ.
ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމާ ދެމެދު އޮންނަ ހަމަހަމަކަމުގެ ސަބަބުން ހަމައެކަނި ކުރިމަތިވަނީ ޕެނިކް އެޓޭކް، އޮށް ދާހިތްލުން ނުވަތަ ތުރުތުރު އެޅުމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ސަބަބުން ބައެއް ކަހަލަ ސީރިއަސް ބަލިތައް ކަމުގައިވާ ކެންސަރު، ހިތުގެ ބަލިތައް އަދި ނޭވާލާ ނިޒާމުގެ ތަފާތު މައްސަލަތައްވެސް ކުރިމަތި ކުރުވައެވެ. ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން ބެލެންސް ކުރުމަށް ތަޖުރިބާކާރުންގެ ބައެއް ބައެއް ވިސްނުން ތިރީގައި ހިމަނާލަމެވެ.
ސިކުނޑިއާއި ހަށިގަނޑާ ގުޅުވާލުމަކީ އެއްވެސް ސިއްރެއް އޮތް ކަމެއް ނޫނެވެ. ސަބަބަކީ އަހަރެމެންގެ އިހުސާސްތައް އަހަރެމެން އެންމެންނަށް ވެސް ސީދާ ގޮތުން ތަޖުރިބާ ކުރެވިފައިވާތީ އެވެ. އެހެނީ އަހަރެމެންގެ ޚިޔާލުތަކާއި އިޙްސާސްތަކުގެ ސަބަބުން ހަށިގަނޑާއި ސިކުނޑިއާއި ހަށިގަނޑަށް ފާޅުކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ބަރޯސާވުމުގެ ސަބަބުން އަހަރެމެންގެ ހަށިގަނޑަށް ހިނގާ ކަންތައްތަކަށް އަސަރުފޯރުވާތީއެވެ. އަދި އެހެނީ ގިނަފަހަރަށް އަމިއްލަ ނަފްސަށް “އަހަރެން ރަނގަޅެއް ނޫން”، ނުވަތަ “އަހަރެން ކާހިތެއް ނުވޭ”، ނުވަތަ “އަހަރެން ބަނޑުހައިނުވަނީ އަހަރެން މޫޑް ނެތުމުން ނުވަތަ އިމޯޝަނަލްވެ މާޔޫސް ވުން” އެޗްޓީ ލައިފްސްޓައިލްއަށް ދެއްވި ބަސްދީގަތުމެއްގައި ހިމާލަޔާ ވެލްނެސް ކޮމްޕެނީގެ ސީނިއަރ ރިސަރޗް އެސޯސިއޭޓް – އާރް.ޑީ ޑރ ޝްރޫތީ އެމް ހެގްޑޭ ވަނީ މައިންޑް ބޮޑީ ކަނެކްޝަންގެ އިތުރު މިސާލުތައް ހިއްސާކުރައްވައި، އޭގެ ތެރޭގައި ޕެނިކް އެޓޭކް، އޮށްދާ ހިތްލުން ނުވަތަ ބޮލުގައި ރިއްސުން ފަދަ ކަންކަން ކުރިމަތިވާ މީހުންނާއި، ވަރުބަލިކަމުގެ ޝަކުވާ ކުރާ މީހުން ވެސް ހިމެނޭ ކަމަށް ވިދާޅުވެ، މައިންޑް ބޮޑީ ކަނެކްޝަންގެ އިތުރު މިސާލުތަކެއް ހިއްސާކޮށްފައެވެ.
މިފަދަ ހާލަތްތަކުން ނަފްސާނީ އަދި ޖިސްމާނީ ދުޅަހެޔޮކަމާއި ހުރި ގުޅުން ކިޔައިދެއެވެ. މީހެއްގެ ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމާ ދެމެދު އޮންނަ އިމްބެލެންސް އަކީ ވެސް ދިގު މުއްދަތުގައި ކެންސަރާއި ކާޑިއޯވަސްކިއުލާ އަދި ރެސްޕިރޭޓަރީ ހެލްތު އިޝޫސް ފަދަ ސީރިއަސް ބަލިތަކާ ގުޅުން ހުރި ކަމެއް ކަމަށް ހޯދުންތަކުން ދައްކައެވެ. ހަމަ އެފަދައިން ދާއިމީ ޖިސްމާނީ ސިއްހީ ހާލަތު ހުންނަ ކޮންމެ ތިން މީހަކުން އެކަކީ ނަފްސާނީ މައްސަލަތައް ދިމާވާ މީހެކެވެ. އޭގެ ސަބަބުން އިމިއުން ސިސްޓަމް ގޯސްވެ، ނިދުމުގެ އުދަނގޫތައްވެސް ކުރިމަތިވެއެވެ. ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމާއި ޖިސްމާނީ ދުޅަހެޔޮކަމުގެ މެދުގައި ބެލެންސް ހިފެހެއްޓުމަށް ޓަކައި ތަޖުރިބާކާރުންގެ ޝުޢޫރުތަށް ލިސްޓް ކޮށްލަމެވެ.
ގަވާއިދުން ކަސްރަތު ކުރުން:
ޖިސްމާނީ ހަރަކާތްތަކަކީ އެއްފަހަރާ ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުކުރާއިރު އަމިއްލަ ނަފްސު ފިޓްކޮށް ދުޅަހެޔޮސިއްހަތެއްގައި ބެހެއްޓުމަށް ވަރަށް ރަނގަޅު އޮޕްޝަނެކެވެ. ކުޅިވަރު ކުޅުމާއި، ނެށުމާއި، ޔޯގާ ނުވަތަ އެނޫންވެސް ދުނިޔަވީ ޖިސްމާނީ ހަރަކާތްތަކުގައި ވެސް ބައިވެރިވެވިދާނެ އެވެ. ގަވާއިދުން ކަސްރަތު ކުރުމަކީ މެޓަބޮލިޒަމް ރަނގަޅުކޮށްދީ، މޫޑް ރަނގަޅުކޮށްދީ، ހަކަތަ އާއި އެލާޓް އިތުރުކުރުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ކަމެކެވެ.
ޞިއްޙަތަށް ފައިދާހުރި ކާނާގެ އާދަތައް:
“ތިބާ ތިބާ އަށް ވަނީ ތިބާ ކާއެއްޗެހީގެ ސަބަބުން” އޭ ބުނުމުން އަޅުގަނޑުމެން އެންމެންނަށް ވެސް އެނގެއެވެ. ދުޅަހެޔޮ، ފައިދާހުރި ކާނާ އަކީ ހަށިގަނޑާއި ސިކުނޑި ދުޅަހެޔޮކޮށް ބެހެއްޓުމަށް އެހީތެރިވެދޭ އެއްޗެކެވެ. ތާޒާ، ފައިދާހުރި ކާނާ ކެއުމާއި، ހިތްހަމަޖެހިގެން ކެއުމަކީ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.
އަރާމު ނިދި:
ރޭގަނޑު ނިދަން އޮށޯންނަ އިރު ނިދުމަކީ ހަށިގަނޑު ރިލެކްސްކޮށްދީ، ސިކުނޑި ޑިސްޓްރެސްކޮށްދީ، ސްޓްރެސް ފިލުވައިދީ، ސިކުނޑި ހަމައަކަށް އެޅުވުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ކަމެކެވެ.
ނުރަނގަޅު އާދަތައް ދޫކޮށްލުން:
ނުރަނގަޅު އާދަތަކުން ސަލާމަތްވުމަށް ދުރާލާ ފިޔަވަޅު ކޮންމެ ދުވަހަކު އަޅަންޖެހެއެވެ. އެއީ ދުންފަތުގެ އިސްތިއުމާލު ކުރުން، ބަނގުރާ ބުއިން، ޖަންކް ފުޑް ކެއުން، ނުވަތަ މާގިނައިން ސްކްރީން ޓައިމް ކެއުން ކަމަށް ވެދާނެ އެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ އާދަތައް ރެގިއުލޭޓް ކުރުމަކީ ހަށިގަނޑާއި ސިކުނޑި ދުޅަހެޔޮ ކުރުމަށް އެހީތެރިވެދޭނެ ކަމެކެވެ.
ރަނގަޅު އާދަތައް އަށަގަތުން:
ސިކުނޑި ހަމައަކަށް އަޅުވައި، ފޯކަސް ރަނގަޅުކުރުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ހަރަކާތްތަކުގައި ބައިވެރިވުމަށް މަސައްކަތްކުރަންވާނެއެވެ. އެދުވަހާމެދު ފުންކޮށް ވިސްނުމަށް ޓަކައި ޖާރނަލް ރައިޓިންގ ނެގިދާނެއެވެ. މެޑިޓޭޝަން ޕްރެކްޓިސް ކުރުމަކީ ސްޓްރެސް ފިލުވާލުމަށް އެހީތެރިވެދޭ، ނަފްސާނީ އަދި ޖިސްމާނީ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުކޮށްދީ، ނަފްސާނީ އަދި ޖިސްމާނީ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުކޮށްދޭނެ ކަމެކެވެ. ނެގެޓިވް އިހުސާސްތަކަށްވުރެ ބޮޑަށް ޕޮސިޓިވް އިހުސާސްތަކަށް ސަމާލުކަން ދޭން ޖެހެއެވެ.
ދުޅަހެޔޮ ޞިއްޙަތެއްގައި ތިބުމާއި، ރަނގަޅު ކޮލިޓީ ދިރިއުޅުމެއް އުޅުން އެއީ، ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމުގެ މެދުގައި ބެލެންސެއް ދެމެހެއްޓުމުގެ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒަކަށް ވާންޖެހޭނެ. ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން ދެމެހެއްޓުމަށް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ގޮންޖެހުމެއް ކުރިމަތިވާހިނދު، އޭގެ އަސަރު އަޅުގަނޑުމެންގެ ޖިސްމާނީ ދުޅަހެޔޮކަމަށް ފޯރައެވެ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ރަނގަޅަށް ބެލުމަކީ، އެންމެ މުހިންމު ކަންތައް.