ވިސްނާ ފިކުރުކޮށް، ޝުކުރުވެރިވަމާ

އަޅުގަނޑުގެ ހަނދާނުގައިވެސް ރާއްޖެ ނުރައްކާތެރި ބަލިތަކާއި ތަދު މަޑުކަން ތަޖުރިބާ ކޮށްފައިވެއެވެ. ނުރައްކާތެރި ބައްޔެއް ކަމަށްވާ ކޮލެރާއި ސިއްގައްލާގެ ބަލިމަޑުކަން މުޅިރާއްޖެއަށް ކުރިމަތިވެ ރާއްޖޭގެ އެތަށްބައެއް އެބަލީގައި މަރުވެގެން ދިޔައެވެ. އެދުވަސްވަރު އަޅުގަނޑުގެ އުފަންރަށް ގއ. ދެއްވަދޫގައި އޮތް ހާލުބޮޑު ބަލި މީހަކު ބަލައި ސަރުކާރުން ކަނޑަށް ޖައްސާ މަތިންދާ ބޯޓެއް ފޮނުވައިގެން އެމީހާ މާލެ ގެންދިޔަ ހަނދާން އަދިވެސް އެބަހުއްޓެވެ. މިބަލީގައި ދެއްވަދޫގެ އާބާދީގެ ތިން ބައިކުޅަ އެއްބައި މަރުވެދިޔައެވެ. މީގެ އިތުރުން އިރާގުން ކުވައިތަށް އަރައިގަނެ އެޤަޢުމުގެ މިނިވަން ނަގާލުމުން، ކުވައިތު މިނިވަން ކުރުމަށް އދ ގެ ގުޅިފައިވާ ފައުޖުތަކާއި އިރާގާއި ދެމެދު (1990 – 1991) ކުރެވުނު “ގަލްފު ހަނގުރާމަ” ގެ ސަބަބުން ވަރަށް ބޮޑު ތަދުމަޑުކަމެއް ކުރިމަތިވިއެވެ. އަދި މިތަދު މަޑުކަމުން އަރައި ނުގަނެވި އުޅެނިކޮށް 1992 ގެ ބޮޑު ވިއްސާރަ އާއި ރާއްޖެއަށް ކުރިމަތިވިއެވެ. މިވިއްސާރައިގެ ސަބަބުން އެތަށްބަޔެއްގެ ގެދޮރު ނެތިގެން ދިއުމުގެ އިތުރުން ކާބޯތަކެއްޗަށްޖެހި ހައިހޫނުކަމުގައި ފުރާނަތަކެއް ވަނީ ގޮސްފައެވެ. އޭގެފަހުން 1995 ގައި ކުރެވުނު ބޮސްނިޔާ ހަނގުރާމައިގެ އަސަރުވެސް ރާއްޖެއަށް ކުރިމަތިވިއެވެ. އޭގެފަހުން 2004 ވަނަ އަހަރު ކުރިމަތިވި ސުނާމީ ކާރިޘާ ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ.

މާތްﷲ އިންސާނާއަށް ނިޢުމަތްތަށް ދެއްވާފައިވަނީ އެނިޢުމަތްތަކަށް އެކަލާނގެ އަށް ޝުކުރުވެރިވުމަށެވެ. ހަމައެފަދައިން އެކަލާނގެ އަޅުން އިމްތިޙާން ކުރެއްވުމުގެ ގޮތުންނެވެ. މިގޮތުން އިންސާނާއަށް ދެއްވާފައިވާ ނިޢުމަތްތަށް ހުރިހާ ފަރާތްތަކުން ފެނިގެންދާނެއެވެ. ކުރިމަތިންނާއި ފުރަގަހުންނެވެ. ބޯމަތިންނާއި ފައިތިލަ ދަށުންނެވެ. ބަލައިލި ކޮންމެ ދިމާއަކުންނެވެ. މާތްﷲ ވަޙީ ކުރައްވާފައިވެއެވެ. وَإِن تَعُدُّوا نِعْمَةَ اللَّـهِ لَا تُحْصُوهَا ۗ إِنَّ اللَّـهَ لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿سورة النحل ١٨﴾ މާނައީ: “ތިޔަބައިމީހުން اللَّه ގެ نعمة ހިމަނައި، عدد ކުރަން އުޅުނަސް، ތިޔަބައިމީހުންނަކަށް އެ نعمة އެއް ނުހިމެނޭނެއެވެ. ހަމަކަށަވަރުން، اللَّه އީ، ގިނަގިނައިން ފާފަފުއްސަވާ رحيم ވަންތަ ރަސްކަލާނގެއެވެ.”ދުޅަހެޔޮ ޞިއްޙަތެވެ. ޤައުމުގައި އަމާންކަމެވެ. ރޯދިބަރަކާތާއި އުނުއޮރިޔާން ނިވާކުރުމާއި، ވަޔާއި ފެނުގެ ނިޢުމަތެވެ. މިހުރިހާ ނިޢުމަތްތަކެއް ތިބާއަށްޓަކައި ދުނިއޭގައި ލައްވާފައިވަނީ ތިބާއަށް އެނގިގެނެއް ނޫނެވެ. ދިރިއުޅުމުގެ ޙަޔާތް ތިބާއަށް ލިބިފައިވަނީ ތިބާއަށް އެކަން އެނގުމެއް ނުވާޙާލުގައެވެ. މާތްﷲ ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. وَأَسْبَغَ عَلَيْكُمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَةً وَبَاطِنَةً ﴿سورة لقمان ٢٠﴾ މާނައީ: “އަދި އެކަލާނގެ نعمة ތައް ފާޅުވެގެންވާ ގޮތުގައްޔާއި، ފޮރުވިގެންވާ ގޮތުގައި ތިޔަބައިމީހުންގެ މައްޗަށް ފުރިހަމަކޮށްދެއްވިއެވެ.” ތިބާއަށް ދެލޯ ދެއްވާފައިވެއެވެ. ދުލާއި ދެތުންފަތް ދެއްވާފައިވެއެވެ. ދެއަތާއި ދެފައި ދެއްވާފައިވެއެވެ. މާތްﷲ ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. فَبِأَيِّ آلَاءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ ﴿سورة الرحمن ١٣﴾ މާނައީ: “އޭ (ޖިންނީންނާއި، އިންސީންނޭވެ!) ފަހެ، ތިޔަ ދެބައިމީހުން ދޮގުކޮށް إنكار ކުރަނީ، ތިޔަ ދެބައިމީހުންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ نعمة ތަކުގެ ތެރެއިން ކޮންކޮން نعمة އަކަށް ހެއްޔެވެ؟” ތިބާގެ ދެފައިނެތި ތިބާއަށް ކޮޅަށް ހުރެވިދާނެހެއްޔެވެ؟ ތިބާގެ ދެލޮލުގައި ރިއްސާކަމުގައި ވަނީނަމަ، އަރާމުގައި ދެލޯމަރާލައިގެން ނިދައިލެވިދާނެހެއްޔެވެ؟