ސަރުކާރާއި އަމިއްލަ ފަރާތްތަކާ ދެމެދު ވެފައިވާ އެއްބަސްވުންތަކާ ގުޅިގެން އުފެދިފައިވާ މައްސަލަތައް ޙައްލުކުރުމަށް ނިމިދިޔަ ސަރުކާރުން 28 ނޮވެންބަރު 2022 ގައި އެކުލަވާލި އުސޫލުގެ ދަށުން ސޮއިކޮށްފައިވާ 9 (ނުވައެއް) ސެޓްލްމަންޓް އެއްބަސްވުމެއް އުވާލުމަށް ނިންމައިފިއެވެ.
ބާޠިލުކުރަން ނިންމި އެ އެއްބަސްވުންތަކަށް ޢަމަލުކުރަން ނުޖެހޭ ކަމަށް ބަންޑާރަނައިބު ނިންމަވައި، ކަމާބެހޭ ދައުލަތުގެ އިދާރާތަކަށް އެކަން ވަނީ މިހާރު އަންގަވާފައެވެ.
އެ އުސޫލަކީ ޤާނޫނީ ހައިސިއްޔަތުން ބާރު ލިބިގެންނުވާ އުސޫލެއްކަމުގައި ފާހަގަކޮށް، އެ އޮފީހުން ދީފައިވާ ލަފަޔާ އެއްގޮތަށް، 21 ނޮވެންބަރު 2023 ގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު، އެ އުސޫލާއި އެ އުސޫލުގެ ދަށުން އުފައްދާފައިވާ “މައްސަލަ ޙައްލުކުރުމަށް ލަފާދޭ ކޮމިޓީ” ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އެ އުސޫލުތައް އުވައިލުމުގެ ޤަރާރު އިން އުވާލައްވައި، އެ އުސޫލުގެ ދަށުން ސެޓްލްމަންޓް އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކޮށްފައިވާ މައްސަލަތައް ދިރާސާކުރުމަށް އެ އޮފީހަށް ފޮނުއްވާފައިވާ ކަންކަމަށްވެސް ބަންޑާރަ ނައިބުގެ އޮފީހުންވަނީ ބުނެފައެވެ.
އެ އުސޫލުގެ ދަށުން ސޮއިކޮށްފައިވާ އެއްބަސްވުންތަކާ ގުޅޭ މައްސަލަ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މާލިއްޔަތު ކޮމިޓީން ދިރާސާކުރެއްވުމަށްފަހު، އެ އެއްބަސްވުންތަކަކީ އުފެދުމުގައިވެސް ބާޠިލް އެއްބަސްވުންތަކެއް ކަމަށް އެ ކޮމިޓީއަށް ފެނިވަޑައިގަންނަވާތީ، އެ އެއްބަސްވުންތައް ބާޠިލްކުރުމަށް ޤާނޫނީގޮތުން ކުރަންޖެހޭ އެންމެހައި ކަންކަން ކުރުމަށާއި، އެ އުސޫލާއި އެއްބަސްވުންތަކުގެ ދަށުން އެއްވެސް ބަދަލެއް ދީފައިވާނަމަ، އެ ބަދަލެއް އަނބުރާ ހޯދުމުގެ ކަންކަން ކުރުމަށާއި، އެކަމުގައި ހިމެނޭ ފަރާތްތަކުގެ މައްޗަށް އަޅަންޖެހޭ ފިޔަވަޅުތައް އެޅުމަށް ބަންޑާރަނައިބަށާއި ކަމާ ގުޅުންހުރި އިދާރާތަކަށް ދެންނެވުމަށް ފެންނަކަމަށް އެ ކޮމިޓީން ނިންމަވައި، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން އެ އޮފީހަށް އަންގަވާފައިވާ ކަމަށްވެސް ވަނީ ބުނެފައެވެ.
އެ މައްސަލަތައް އެ އޮފީހުން ދިރާސާކުރިއިރު، އެ އުސޫލަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީއާއި، ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް އެކުލަވާލާފައިވާ އުސޫލެއްކަމާއި، އެ އުސޫލުގެ ދަށުން ނިންމާފައިވާ ނިންމުންތަކާއި ސޮއިކޮށްފައިވާ ސެޓްލްމަންޓް އެއްބަސްވުންތަކަކީ، ދައުލަތުގެ އޮޑިޓަރ ޖެނެރަލްގެ ބަހެއް ނެތި، ތަޢައްޞުފީ ގޮތެއްގައި، ވަކި ފަރާތްތަކަކަށް ނުޙައްޤު މުއްސަނދިކަމެއް ލިބޭގޮތަށް ނިންމާފައިވާ ނިންމުންތަކެއް ކަން ފާހަގަކުރެވިފައިވާ ކަމަށްވެސް ބުނެފައި ވެއެވެ.
އެހެންކަމުން، އެ އުސޫލުގެ ދަށުން، ނިމިދިޔަ ރިޔާސީ ދައުރުގެ ތެރޭގައި ސޮއިކޮށްފައިވާ 9 (ނުވައެއް) ސެޓްލްމަންޓް އެއްބަސްވުމަކީ، ޤާނޫނީ ގޮތުން ބަނދެވޭ އެއްބަސްވުންތަކެއް ނޫން ކަމަށްވެސް ބުނެފައި ވެއެވެ.